Hymn Francji – tekst i historia La Marseillaise

Znaczenie hymnu w kontekście historycznym

Swoją popularną nazwę pieśń zyskała, gdy ochotnicy z Marsylii, maszerując na Paryż w lipcu 1792 roku, śpiewali ją z takim zapałem, że paryżanie ochrzcili ją mianem „Marsylianki”.

Claude Joseph Rouget de Lisle – autor hymnu

Słowa i muzykę do pieśni stworzył Claude Joseph Rouget de Lisle, kapitan saperów stacjonujący w Strasburgu.

Słowa hymnu La Marseillaise

Napisany w ogniu rewolucji tekst Marsylianki to płomienne, patriotyczne wezwanie do walki w obronie wolności i ojczyzny.

Tekst oryginalny (La Marseillaise)

Allons enfants de la Patrie,

Le jour de gloire est arrivé !

Contre nous de la tyrannie,

L’étendard sanglant est levé ! (bis)

Entendez-vous dans les campagnes

Mugir ces féroces soldats ?

Ils viennent jusque dans vos bras

Égorger vos fils, vos compagnes !

Refren:

Aux armes, citoyens !

Formez vos bataillons !

Marchons, marchons !

Qu’un sang impur

Abreuve nos sillons !

Que veut cette horde d’esclaves,

De traîtres, de rois conjurés ?

Pour qui ces ignobles entraves,

Ces fers dès longtemps préparés ? (bis)

Français, pour nous, ah ! Quel outrage !

Quels transports il doit exciter !

C’est nous qu’on ose méditer

De rendre à l’antique esclavage !

Refren…

Quoi ! Des cohortes étrangères

Feraient la loi dans nos foyers !

Quoi ! Ces phalanges mercenaires

Terrasseraient nos fiers guerriers ! (bis)

Grand Dieu ! Par des mains enchaînées

Nos fronts sous le joug se ploieraient !

De vils despotes deviendraient

Les maîtres de nos destinées !

Refren…

Tremblez, tyrans et vous perfides

L’opprobre de tous les partis,

Tremblez ! Vos projets parricides

Vont enfin recevoir leurs prix ! (bis)

Tout est soldat pour vous combattre,

S’ils tombent, nos jeunes héros,

La terre en produit de nouveaux,

Contre vous tout prêts à se battre !

Refren…

Français, en guerriers magnanimes,

Portez ou retenez vos coups !

Épargnez ces tristes victimes,

À regret s’armant contre nous. (bis)

Mais ces despotes sanguinaires,

Mais ces complices de Bouillé,

Tous ces tigres qui, sans pitié,

Déchirent le sein de leur mère !

Refren…

Amour sacré de la Patrie,

Conduis, soutiens nos bras vengeurs

Liberté, Liberté chérie,

Combats avec tes défenseurs ! (bis)

Sous nos drapeaux que la victoire

Accoure à tes mâles accents,

Que tes ennemis expirants

Voient ton triomphe et notre gloire !

Refren…

Nous entrerons dans la carrière

Quand nos aînés n’y seront plus,

Nous y trouverons leur poussière

Et la trace de leurs vertus (bis)

Bien moins jaloux de leur survivre

Que de partager leur cercueil,

Nous aurons le sublime orgueil

De les venger ou de les suivre.

Refren…

Hymn Francji – tekst po polsku (tłum. Edward Porębowicz)

Marsz, marsz, dzieci Ojczyzny,

Dzień chwały nadszedł już!

Przeciw nam z tyranii

Krwawy sztandar wzniósł się w górę! (bis)

Słyszycie w naszych wsiach

Ryk tych okrutnych żołnierzy?

Idą, by w naszych ramionach

Zarżnąć nasze dzieci, nasze żony!

Refren:

Do broni, obywatele!

Formujcie swe bataliony!

Marsz, marsz!

By nieczysta krew

Nasiąkła w naszych bruzdach!

Czego chce ta horda niewolników,

Zdrajców, spiskujących królów?

Dla kogo te haniebne kajdany,

Te od dawna przygotowane żelaza? (bis)

Dla nas, Francuzów, ach, co za zniewaga!

Jakież oburzenie musi to wzbudzać!

To nas ośmielają się chcieć

Oddać w dawną niewolę!

Refren…

Cóż! Obce kohorty

Miałyby stanowić prawo w naszych domach!

Cóż! Te najemne falangi

Miałyby powalić naszych dumnych wojowników! (bis)

Wielki Boże! Spętani w kajdany

Nasze czoła chyliłyby się pod jarzmem!

Nikczemni despoci staliby się

Panami naszych losów!

Refren…

Drżyjcie, tyrani i wy, zdrajcy,

Hańbo wszystkich partii,

Drżyjcie! Wasze ojcobójcze plany

Otrzymają wreszcie swą zapłatę! (bis)

Wszyscy są żołnierzami, by z wami walczyć,

Gdy padną nasi młodzi bohaterowie,

Ziemia zrodzi nowych,

Gotowych do walki z wami!

Refren…

Francuzi, jako wielkoduszni wojownicy,

Zadawajcie lub wstrzymujcie swe ciosy!

Oszczędzajcie te smutne ofiary,

Z żalem zbrojące się przeciw nam. (bis)

Lecz nie tych krwawych despotów,

Lecz nie tych wspólników Bouillé,

Wszystkie te tygrysy, które bez litości

Rozdzierają łono swej matki!

Refren…

Święta miłości Ojczyzny,

Prowadź, wspieraj nasze mszczące ramiona.

Wolności, Wolności ukochana,

Walcz razem z twoimi obrońcami! (bis)

Pod naszymi flagami niech zwycięstwo

Przybędzie na twoje męskie wezwania,

By twoi umierający wrogowie

Ujrzeli twój triumf i naszą chwałę!

Refren…

Wejdziemy na pole walki,

Gdy naszych starszych już nie będzie,

Znajdziemy tam ich prochy

I ślady ich cnót. (bis)

Mniej zazdrośni o przetrwanie

Niż o dzielenie ich trumny,

Będziemy mieli wzniosłą dumę

Z pomszczenia ich lub pójścia w ich ślady.

Refren…

Refren hymnu – wezwanie do działania

Refren to najbardziej rozpoznawalna i porywająca część Marsylianki.

Wykonanie hymnu Francji

Wykonanie Marsylianki to nieodłączny element najważniejszych francuskich uroczystości państwowych, takich jak Dzień Bastylii, a także wielkich wydarzeń sportowych.

Podczas oficjalnych uroczystości najczęściej wykonuje się pierwszą zwrotkę i refren.

Hymn bywa wykonywany na wiele sposobów, a jego aranżacje są starannie dobierane do charakteru wydarzenia:

• Wykonania orkiestrowe i chóralne – podkreślają majestat i siłę państwa.

• Interpretacje solowe – nadają utworowi osobisty, emocjonalny wymiar.

• Wersje akustyczne – uwypuklają jego historyczne i melancholijne tony.

Dzięki swojemu rewolucyjnemu duchowi i uniwersalnemu przesłaniu Marsylianka szybko wykroczyła poza formalne ramy symbolu państwowego.

Jedną z najsłynniejszych, a zarazem najbardziej kontrowersyjnych aranżacji, jest „Aux Armes et cætera” Serge’a Gainsbourga z 1979 roku.

Wpływ Marsylianki był tak duży, że jej melodia stała się inspiracją dla innych pieśni rewolucyjnych na całym świecie.

Różnorodność wykonań – od klasycznych orkiestracji, przez rockowe covery, po lokalne adaptacje – najlepiej świadczy o niezwykłej żywotności hymnu.

Zobacz też – powiązane tematy

• Symbole narodowe Francji: Poznaj historię i znaczenie flagi Tricolore, postaci Marianne oraz narodowej dewizy „Wolność, Równość, Braterstwo” (Liberté, Égalité, Fraternité).

• rewolucja francuska: Poznaj historię wydarzeń, które ukształtowały współczesną Francję i dały światu Marsyliankę jako symbol walki o prawa człowieka.

• Historia innych hymnów narodowych: Porównaj historię i symbolikę francuskiego hymnu z pieśniami innych państw, takich jak Mazurek Dąbrowskiego czy God Save the King.

• Claude Joseph Rouget de Lisle: Dowiedz się więcej o biografii kapitana inżynierów, który w jedną noc stworzył nieśmiertelny utwór, choć sam nie był zagorzałym rewolucjonistą.

• Wpływ Marsylianki na kulturę: Odkryj, jak hymn Francji inspirował artystów, filmowców i muzyków na całym świecie, stając się uniwersalnym symbolem buntu i wolności.